NL / FR / ENG
Home / Categorie A-afval

Categorie A-afval

Categorie A-afval is verwerkt en geconditioneerd laag- en middelactief kortlevend afval. Maar wat houdt dat nu precies in? Hoe ontstaat het, hoe wordt het verwerkt en hoe wordt het veilig geborgen?

opslag.jpg

Wat is radioactief afval?

Radioactief afval ontstaat overal waar men radioactieve stoffen of materialen gebruikt:

  • in de geneeskunde,
  • in de industrie,
  • bij wetenschappelijk onderzoek,
  • bij de productie van elektriciteit in kerncentrales …

Radioactief afval zendt ioniserende straling uit. Die straling kan gevaarlijk zijn voor mens en milieu. Zolang de radioactiviteit niet voldoende verzwakt is door natuurlijk verval, moet het afval nauwgezet beheerd en geïsoleerd worden. Zo kunnen de radioactieve stoffen de bevolking en het leefmilieu niet schaden.
Het Belgische radioactieve afval wordt in drie categorieën (A, B en C) onderverdeeld. Tot welke categorie een bepaald soort afval behoort, heeft te maken met:

  • de intensiteit en de aard van de straling: laagactief, middelactief of hoogactief afval. Die eigenschap is vooral belangrijk voor de verwerking van het radioactieve afval;
  • de stralingsduur: kortlevend of langlevend afval. Dat is vooral belangrijk voor het langetermijnbeheer van radioactief afval.

Wat is categorie A-afval?

In het cAt-project gaat het over één bepaald type van radioactief afval, namelijk het categorie A-afval. Categorie A-afval is laag- en middelactief kortlevend afval. Het is verwerkt en geconditioneerd radioactief afval dat een geringe hoeveelheid radioactieve stoffen (en slechts een beperkte hoeveelheid langlevende stoffen) bevat en dat na 300 jaar het grootste deel van zijn radioactiviteit verloren heeft. Daardoor komt dat afval in aanmerking voor berging aan de oppervlakte.

Categorie A-afval bestaat vooral uit gebruikte materialen of producten die mogelijk in contact zijn gekomen met radioactieve stoffen. Denk maar aan filters, zuiveringsproducten, beschermingsmateriaal zoals kleding en handschoenen, verbruiksproducten zoals verpakkingen, papier, naalden van spuiten en ontmantelingsafval van nucleaire installaties. Ongeveer 75 procent van al het radioactieve afval dat in België geproduceerd wordt, is laagactief en kortlevend.

Hoe wordt categorie A-afval beheerd?

Het dagelijkse beheer van het Belgische laag- en middelactieve kortlevende afval door NIRAS is veilig en volledig onder controle. NIRAS heeft voorschriften opgesteld waaraan het afval moet voldoen en controleert of die worden nageleefd. Het beheer van het afval is gebaseerd op twee principes:

  • insluiten van radioactieve stoffen zodat ze niet kunnen ontsnappen in het leefmilieu;
  • afschermen van de ioniserende straling.

Het afvalbeheer omvat alle stappen die het afval doormaakt vanaf het ontstaan bij de producent, de verwerking ervan tot de voorlopige opslag in speciale gebouwen, in afwachting van een langetermijnoplossing:

Stap 1: beperken, sorteren, identificeren

Stap1.jpgDe producenten van radioactief afval moeten hun afvalproductie zoveel mogelijk beperken, onder meer door te recycleren en te recupereren. Het geproduceerde afval moet gesorteerd worden met vermelding van de inhoud.

 

 

 

 

Stap 2: het volume reduceren, stabiliseren en insluiten

stap2.jpgBelgoprocess, de industriële dochteronderneming van NIRAS, verwerkt het overgrote deel van het radioactieve afval. Het doel van de verwerking is het afvalvolume te verminderen, de radioactiviteit te concentreren en in te sluiten in vaten. Het resultaat is een stabiel eindproduct dat veilig opgeslagen kan worden.

 

 

 

Stap 3: opslaan

stap4.jpgDe vaten met het verwerkte afval worden opgeslagen in speciale gebouwen op de site van Belgoprocess. De gebouwen zijn zo ontworpen dat ze mens en milieu beschermen tegen mogelijke schadelijke effecten. Hoewel de opslag van het radioactieve afval veilig is op korte en middellange termijn, is dat slechts een tijdelijke oplossing.