NL / FR / ENG
Home / Inrichting bergingssite / Het communicatieparcours

Het communicatieparcours

Het communicatieparcours, met als kloppend hart het communicatiecentrum, wordt dé referentie voor al wie meer wil weten over radioactief afval en de bredere context ervan. Vanaf 2019 komen bezoekers er alles te weten over het beheer van radioactief afval. Het wordt een veelzijdig bezoekers- en gemeenschapscentrum.

Met het communicatieparcours komt NIRAS tegemoet aan de vraag van de partnerschappen STORA en MONA naar duidelijke informatie over het bergingsproject en de ruimere context ervan. Dat was een van de voorwaarden die de partnerschappen formuleerden om het bergingsproject in Dessel te aanvaarden.

Voorgeschiedenis

Om vast te stellen hoe de voorwaarden van de lokale gemeenschappen het beste ingelost konden worden, deed NIRAS in samenwerking met de partnerschappen een voorstudie. Die resulteerde in een globaal plan.

Het communicatieparcours wordt naast de bergingssite gebouwd, op de hoek van de Gravenstraat en de Kastelsedijk. Omdat dit gebied nog als nucleaire zone bestemd was, moest er eerst een gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan opgemaakt worden, zodat de zone gebruikt kan worden voor niet-nucleaire activiteiten. Voordat het GRUP kon worden opgemaakt, moesten eerst de milieueffecten van het plan zorgvuldig worden bestudeerd. Dat gebeurde in een milieueffectenrapport.

In 2012 liet NIRAS een ontwerpwedstrijd voor het communicatieparcours uitschrijven door de Vlaamse Bouwmeester. Een consortium van de Antwerpse architectenbureaus ONO architectuur en Bovenbouw architectuur sleepte in 2014 de opdracht in de wacht.

Co-design

Alle betrokkenen gingen met het winnende voorontwerp van het architectenconsortium aan de slag en stemden het verder af op de plaatselijke wensen en verwachtingen. Die participatieve aanpak wordt ook bij de inhoudelijke invulling van het aanbod aangehouden. Het communicatieparcours is zo een mooi staaltje van co-design tussen NIRAS, de partnerschappen STORA en MONA en alle andere betrokkenen.

Het ontwerp in een notendop

Het bergingsproject wordt gekenmerkt door een filosofie van openheid en transparantie. Die idee is doorgetrokken in het ontwerp van het communicatieparcours. De basisstructuur van het communicatiecentrum wordt een tafel met poten van 7,5 meter hoog. 300 jaar lang, gedurende de volledige duur van de berging, blijft die tafel staan.

Boven in de tafel komen de tentoonstellingsruimtes: een permanente belevingsexpo over het beheer van radioactief afval en een ruimte voor tijdelijke tentoonstellingen. De ruimte onder de tafel wordt flexibel ingevuld met kleinere modules op twee niveaus die uitkijken op een centrumplein. Op de begane grond komen onder meer een podiumzaal, polyvalente lokalen , een horecagelegenheid en een toeristisch infopunt. De kantoor- en vergaderruimtes bevinden zich een verdieping hoger.

Belevingsexpo

De permanente belevingsexpo boven in de hoge tafel informeert de bezoeker over radioactief afval en het beheer ervan. Interactief ontdekken en beleven staan er voorop. De informatie wordt gepresenteerd aan de hand van de nieuwste multimediale toepassingen en interactieve opstellingen. Het thema ‘tijd’ is de rode draad.

De inhoud van het communicatiecentrum in het algemeen en de belevingsexpo in het bijzonder krijgt mee vorm dankzij de inzet van de lokale gemeenschappen. Ze stemden niet alleen het wedstrijdontwerp mee af op de verwachtingen van de betrokkenen. Vertegenwoordigers van de partnerschappen STORA en MONA werken in co-design met NIRAS ook de thema’s uit die in de belevingsexpo aan bod komen. Verdeeld over drie werkgroepen nemen ze de onderwerpen ‘wetenschap’, ‘mens en tijd’ en ‘beheer van radioactief afval’ onder handen.

Gemeenschapsleven

In de polyvalente lokalen en de podiumzaal is er ruimte voor wetenschappelijke congressen, workshops en seminaries. Maar die ruimtes staan, net als de ruimte voor tijdelijke tentoonstellingen, ook ter beschikking voor lokale activiteiten. Zo worden de inwoners en verenigingen van de omliggende gemeentes de bevoorrechte medegebruikers van het communicatiecentrum.

Het communicatiecentrum zal ook een aantal diensten samenbrengen, die tot nu versnipperd lagen. Zo krijgen de partnerschappen STORA en MONA en de Stichting Lokaal Fonds er kantoorruimtes. Ook het toekomstige Digitaal en Interactief Netwerk (DIN) wordt er ondergebracht. Buurtbewoners kunnen zich via dat netwerk informeren over het bergingsproject, maar ze kunnen het ook gebruik voor hun eigen initiatieven. Het proefproject DIGICAT werd in 2010 opgestart in de aanloop naar dat DIN.

Landschapspark met recreatieve troeven

Het communicatiecentrum zal ingebed liggen in een landschapspark, een resultaat van het Beeldkwaliteitsplan dat NIRAS in 2013 liet opstellen voor de gehele bergingssite. Binnenprogramma en buitenruimten vormen één geheel: het terras aan de horecaruimte gaat over in een landschapspark van heide, grasland en bossen.

Op de site komt er bovendien een netwerk van wandel- en fietspaden dat aansluit op bestaande routes. Via die recreatieve paden kunnen bezoekers de rijke natuur op het terrein verkennen.

Impulsen voor het toerisme in de streek

Met het communicatieparcours krijgt de regio er een nieuwe toeristische trekpleister bij. Die wordt extra verankerd in het ruimere toeristische aanbod van de streek met een toeristisch infopunt. De ROP-werkgroep ‘Communicatieparcours, nucleair toerisme in de praktijk’ werkt samen met de toeristische sector, de lokale horeca, de recreatieve sector en de gemeenten aan een toeristisch-educatief aanbod met meerwaarden voor de regio. Ze stemt daarbij af met bestaande netwerken.

Op de site komt er bovendien een netwerk van wandel- en fietspaden dat aansluit op bestaande routes. Via die recreatieve paden kunnen bezoekers de rijke natuur op het terrein verkennen.

Vanaf 2019

Volgens de huidige planning zal het communicatieparcours in 2019 de deuren openen.

Dan, maar ook in de jaren daarna, moet het communicatieparcours bezoekers blijven aanspreken met een actueel aanbod. NIRAS liet daarom een onderzoek uitvoeren naar de nieuwste trends in onthaal en beleving door Trendwatchers nxt en Studio Spark. De resultaten van dat onderzoek neemt ze mee in de verdere uitwerking van het ontwerp. Zo bevestigt het trendrapport dat het communicatieparcours de thuishaven van een community moet worden, met veel ruimte voor persoonlijk contact.